Classification of Class Hexapoda, Subclass Insecta to Orders การจำแนกแมลงในชั้น Hexapoda ชั้นย่อย Insecta ลงถึงระดับอันดับ หรือ Orders
The class Hexapoda (hexa=6, poda=foot) historically has been divided into 31 orders. Three of which have never been recorded from Thailand. Therefore there are 28 orders occuring in Thailand. It is important to note that Order Phamatodea and Mantodea have been separated from Orthoptera regarding as two new orders. Order Homoptera has been treated as two new suborders of Hemiptera; Auchenorrhyncha and Sternorrhyncha, while the members of former Hemiptera are treated as the Suborder Heteroptera. Phthiraptera included all lice of Mallophaga, Anoplura and Siphunculata. Lastly, Order Neuroptera included Megaloptera as well. The most advance and dynamic order is Diptera instead of the eariler known Hymenoptera. The characteristics used primarily on the basis of the structure of the wings, mouthparts and type of metamorphosis (Borror and Delong’s Introduction to the Study of Insects 7th edition by Triplehorn and Johnson, 2005).
การจำแนกแมลงซึ่งอยู่ในคลาสเฮกซ่าโพด้า ในปัจจุบันมีการรวมบ้างแยกบ้างเป็นอันดับต่างๆ ล่าสุดได้แบ่งแมลงออกเป็น 31 อันดับ อย่างไรก็ตามมีอยู่ 3 อันดับซึ่งยังไม่มีรายงานการพบในประเทศไทย นั่นคือมี แมลงที่พบในประเทศไทย 28 อันดับ (orders) ในปัจจุบันมีการเปลี่ยนแปลงที่ควรบันทึกไว้ เช่น การกระจายอันดับ Orthoptera โดยแยกตั๊กแตนกิ่งไม้-ใบไม้ และตั๊กแตนตำข้าวออกเป็นสองอันดับใหม่ การยุบรวมอันดับจั๊กจั๊น (หรือจักจั่น) และเพลี้ย (Homoptera) เข้าเป็นสองอันดับย่อยของ Hemiptera (Auchenorrhyncha & Sternorrhyncha) ส่วนอันดับ Hemiptera เดิมลดเป็นอันดับย่อย Heterroptera อันดับที่เกี่ยวกับเหานก เหาคนและโลนได้รวมกันอยู่ใน Phthiraptera และสุดท้ายอันดับแมลงช้าง Neuroptera ยังคงรวมอันดับ Megaloptera ไว้ด้วย สำหรับอันดับที่มีพัฒนาการสูงสุดและมีการเปลี่ยนแปลงมากที่สุดคืออันดับแมลงวัน (Diptera) แทนที่จะเป็นอันดับของมด ผึ้ง ต่อ แตน (Order Hymenoptera) ซึ่งเคยได้รับการยกย่องว่าเป็นแมลงที่มีสัตว์สังคม (มีวรรณะ เช่นราชินี กรรมกร และเพศผู้) รวมอยู่ด้วย การจำแนกอันดับใช้ข้อมูลพื้นฐานที่เกี่ยวกับลักษณะภายนอกของปีก ส่วนของปาก และชนิดของการเปลี่ยนแปลงร่างกายเป็นขั้นตอน (metamorphosis) เป็นต้น บัญชีรายชื่ออันดับต่างๆ นี้ใช้ตามเอกสารอ้างอิงล่าสุดที่ใช้ในอเมริกา ดังกล่าวข้างต้น ชื่อสามัญภาษาไทยใช้ตามบทปฏิบัติการกีฏวิทยาเบื้องต้น ของดร. สุธรรม อารีกุล (2510)
CLASS HEXAPODA
SUBCLASS INSECTA
The Apterygota (with simple metamorphosis) ไม่มีปีกเลยตลอดชีวิต และมีการเปลี่ยนแปลงเป็นขั้นตอนแบบธรรดา คือมีไข่ ตัวอ่อนและเป็นตัวเต็มวัย โดยตัวอ่อนมีลักษณะเหมือนตัวเต็มวัยเพียงแต่มีขนาดเล็กกว่าเท่านั้น
1. Protura โปรทูแรน (proturans)
2. Collembola แมลงหางดีด (springtails)
3. Diplura ตัวสองง่าม (diplurans)
4.* Microcoryphia บริสเติ้ลเทล (bristletails) เป็นแมลงที่คล้ายชีปะขาว พบในอเมริกาเหนือ มีตาโตเรืองแสงได้ในเวลากลางคืน
5. Thysanura ตัวสามง่าม (silverfish, firebrats)
The Exopterygota (with gradual or incomplete metamorphosis) แมลงมีปีกแต่มีการเปลี่ยนแปลงแบบไม่สมบูรณ์ คือมีระยะไข่ ตัวอ่อน (อาจจะอยู่ในน้ำหรือบนบก) และเป็นตัวเต็มวัย โดยไม่มีระยะดักแด้
6. Ephemeroptera ชีปะขาว (mayflies)
7. Odonata แมลงปอ (dragonflies and damselflies)
8. Orthoptera ตั๊กแตน จิ้งหรีด (grasshoppers and crickets)
9. Phasmatodea ตั๊กแตนกิ่งไม้ ตั๊กแตนใบไม้ (walking-sticks and walking-leaves)
10.* Grylloblattaria (Glylloblattodea) ร็อคครอเลอร์ (rock crawlers) พบในเขตภูเขาสูงซึ่งเป็นเขตหนาวในจีน ญี่ปุ่น เกาหลี เซอร์เบีย อเมริกาเหนือ และแคนาดา
11.* Mantophasmatodea ตั๊กแตนตำข้าวขาเดิน (mantophasmids) พบในถ้ำที่แอฟริกาใต้ การดำรงชีวิตในระยะตัวอ่อนเหมือนตั๊กแตนตำข้าว แต่ขาคู่หน้าเป็นขาเดิน ไม่ใช่ขาหนีบ
12. Dermaptera แมลงหางหนีบ (earwigs)
13. Plecoptera สโตนฟลาย (stoneflies)
14. Embioptera เว็บสปินเนอร์ (web spinners)
15. Zoraptera โซแรพเตอร์แรน (zorapterans)
16. Isoptera ปลวก (termites)
17. Mantodea ตั๊กแตนตำข้าว (mantids)
18. Blattodea แมลงสาบ (cockroaches)
19. Hemiptera มวน จั๊กจั่น และเพลี้ยต่างๆ (true bugs, cicadas, hoppers, psyllids, whiteflies, aphids, scale insects)
20. Thysanoptera เพลี้ยไฟ (thrips)
21. Psocoptera เหาหนังสือ (psocids, bark and book lice)
22. Phthiraptera (including Mallophaga, Anoplura, Siphunculata) เหานก เหาคน โลน (lice)
The Endopterygota (with complete metamorphosis) เป็นแมลงที่ส่วนใหญ่มีปีก หรือเคยมีปีกวิวัฒนาการมาก่อน บางชนิดปีกอาจจะหายไป มีการเจริญเติบโตเป็นขั้นตอนที่สมบูรณ์ คือมีระยะไข่ หนอน ดักแด้ และตัวเต็มวัย
23. Coleoptera ด้วงปีกแข็ง (beetles)
24. Neuroptera (including Megaloptera) แมลงช้าง (alderflies, dobsonflies, fishflies, snakeflies, lacewings, antlions, owlflies)
25. Hymenoptera มด ผึ้ง ต่อ แตน (ants, bees, wasps, sawflies, ichneumonids, chalcidoids)
26. Trichoptera แคดดิสฟลาย (caddisflies)
27. Lepidoptera ผีเสื้อกลางวันและผีเสื้อกลางคืน (butterflies and moths)
28. Siphonaptera หมัด (fleas)
29. Mecoptera แมลงแมงป่องน้ำ (scorpionflies)
30. Strepsiptera สไตโลปิด (stylopids, twisted-wing parasites)
31. Diptera แมลงวัน ยุง (true flies)
Note * These orders have never been recorded from Thailand.
Photos of Protura, Microcoryphia, Grylloblattaria, Mantophasmatodea,
Zoraptera and Siphonaptera are after Triplehorn and Johnson, 2005
ข้อมูลทางวิชาการนี้สามารถนำไปเผยแพร่ได้ แต่ขอความกรุณาอ้างแหล่งที่มา www.malaeng.com ขอบคุณครับ
